Werkdruk of levensdruk: voel je het verschil
Je komt vrijdagavond thuis en je bent op. Je laat je tas vallen, je trekt je jas uit en je zegt tegen jezelf dat het gewoon een drukke week was. En dan komt zondagavond. De week is voorbij, je hebt rustige dagen achter de rug. En toch ben je nog steeds moe. Misschien zelfs meer dan vrijdag.
Dat is een moment om iets te vragen aan jezelf. Is dit werkdruk, of zit er iets anders onder. Want het verschil bepaalt waar je een knop kunt omzetten. In je agenda, of ergens dieper.
Het verschil tussen werkdruk en levensdruk
Werkdruk is de druk die uit je baan komt. Deadlines, een collega die uitvalt, een klant die ongeduldig wordt, een leidinggevende die meer vraagt dan er past in je uren. Die druk heeft een begin en een einde. Als je vrij bent of als je naar een andere baan gaat, valt een groot deel weg.
Levensdruk is wat anders. Het is de optelsom van alles wat van je vraagt. Je werk. Je kinderen. Je partner. Je ouders die ouder worden en bij wie je vaker langs moet. De vriendin die zich afsloot en die je wilt bellen. Je eigen lat over hoe het allemaal moet. De boodschappen, de was, het tandartsbezoek dat al vier keer is uitgesteld. Die druk gaat mee. Ook op vakantie. Ook in het weekend. Ook als je probeert om niks te doen.
Wat lastig is: levensdruk doet zich graag voor als werkdruk. Werkdruk benoemen kan. Op een verjaardag, bij de koffieautomaat, tegen je partner. 'Het is druk op werk' begrijpt iedereen. Zeggen dat je hele leven net iets te groot voor je is geworden, dat is een ander gesprek. Dat zegt bijna niemand hardop.
Als de vermoeidheid niet wegtrekt als het werk stilstaat, is er meer aan de hand dan werkdruk.
De optelsom zichtbaar maken
De meeste vrouwen hebben geen goed beeld van wat ze dragen. Ze voelen dat het zwaar is, ze zien niet precies waarvan. Een eenvoudige oefening kan dat scherper maken. Niet om iets op te lossen vanavond, wel om eindelijk te zien wat er ligt.
De drukbalans op papier
- Teken een cirkel en verdeel hem in stukken: werk, kinderen, partner, ouders, vriendschappen, jezelf.
- Schrijf bij elk stuk: wat geeft het mij, en wat kost het mij?
- Bekijk het geheel. Waar zit de meeste druk? Wat geeft je bijna niks terug?
- Stel jezelf de vraag: wat zou ik loslaten als het kon, en wat houdt me ervan af?
Je hoeft na deze oefening niks te veranderen. Zichtbaar maken is al iets. Je kunt nu zien wat je voorheen alleen voelde. Soms verschuift er door dat zien alleen al iets.
Mischa heeft een begeleide meditatie van twaalf minuten ingesproken. Je krijgt hem gratis in je mailbox.
De last die niemand ziet
Naast wat zichtbaar is, draag je nog iets anders. Het overzicht. Wat is morgen in de planning. Wie heeft welke gymschoenen nodig. Wanneer is de afspraak bij de orthodontist. Wat eten we vrijdag. Wie heeft het bekertje voor de juf van groep 3 al meegegeven. Dat lijstje stopt nooit en niemand bedankt je ervoor.
Veel vrouwen pakken dat overzicht zonder dat ze er voor hebben gekozen. Het ging gewoon zo. Bij elke verbouwing van het gezin kwam er iets bij. En het ging steeds, dus het bleef bij jou. Het is geen klacht over je partner of over je kinderen. Het is een vaststelling. Dit is wat jij in stilte erbij doet.
Het begint met benoemen wat er is
De meeste vrouwen wachten tot hun lichaam zegt dat het niet meer gaat. Pas dan nemen ze de druk serieus. Maar je hoeft niet te wachten op een burn-out. Je hoeft niet te wachten tot je zo'n week hebt waarin je drie dagen op bed ligt. Je kunt het ook nu al een naam geven.
Het benoemen is geen klagen. Het is een nuchtere vaststelling: dit is wat ik draag, dit weegt zwaarder dan ik dacht. Vanuit die plek kun je gaan kiezen. Wat moet blijven, wat mag een keer minder, wat mag iemand anders gaan dragen.
Veelgestelde vragen
Hoe weet ik of het werkdruk of levensdruk is?
Vraag jezelf: als mijn werk morgen zou wegvallen, ben ik dan binnen een paar dagen weer fit? Is het antwoord nee, dan is werk maar een deel van het verhaal. De rest komt ergens anders vandaan.
Wat doe ik als mijn werk echt te zwaar is?
Dan is werkdruk een echt onderdeel van het probleem. Praat met je leidinggevende, regel hulp, kijk wat haalbaar is. Maar pas op dat je het niet alleen daar zoekt als het ook ergens anders zit. Anders blijf je dweilen.
Kan stress van thuis mijn werk beïnvloeden?
Ja, en sterker dan je denkt. Je lichaam maakt geen verschil tussen stress van thuis en stress van werk. Alles tikt op dezelfde rekening. Een ruzie van zaterdagavond zit maandagochtend nog steeds in je schouders.
Hoe bespreek ik dit met mijn partner?
Begin niet met wat de ander niet doet. Daar krijg je verzet op. Begin bij jezelf. 'Ik merk dat ik veel meedraag dat onzichtbaar is, en ik wil daar samen naar kijken.' Een open zin opent meer dan een verwijt.
Soms is de eerste stap niks meer dan dit. Zien dat het niet alleen je werk is. En dat je er niet de enige bent die het zo voelt.
Coach. Begeleidt samen met Mischa retraites op Vlieland en schrijft de artikelen van momentje.